Tourism Research

fa اولویت‌بندی معیارهای تعیین پتانسیل طرح جنگل‌داری سری دو واز جهت توسعه پایدار اکوتوریسم با استفاده از مدل‌های تصمیم‌گیری چندمعیاره Entropy و TOPSIS Prioritization Criteria of the Determining the Potential Forest Management Plan VAZ2 Series for Ecotourism Sustainable Development using Multi-Criteria Decision-Making Techniques (Entropy and Topsis) <div style="text-align: justify;"> اکوتوریسم به عنوان گرایشی نوین در صنعت جهانگردی است که چشم‌اندازها و مناظر زیبای طبیعت از کانون‌ها و جاذبه‌های توریست‌پذیر این نوع جهانگردی است. ازاین‌‌رو، اهمیت دادن به نقش آن در حفاظت از محیط‌زیست به منظور دستیابی به توسعه پایدار امری ضروری است. طرح جنگل‌داری سری دو واز با مساحت ۲۰۹۴ هکتار و جزء حوضه آّبخیز ۴۹ کشور ایران، با داشتن توان‌ها و جاذبه‌های اکوتوریستی غنی، نقش مهمی در این زمینه دارد. هدف از انجام این پژوهش، اولویت‌بندی معیارهای تعیین پتانسیل طرح جنگل‌داری سری دو واز برای توسعه پایدار اکوتوریسم با استفاده از مدل‌های تصمیم‌گیری چندمعیاره Entropy و TOPSIS است. در این پژوهش به‌منظور تعیین معیار‌های توسعه پایدار اکوتوریسم از روش تصمیم‌گیری گروهی دلفی و برای تعیین وزن و اولویت‌بندی معیار‌ها به ترتیب از تکنیک‌های تصمیم‌گیری چندمعیاره Entropy  و TOPSIS استفاده کردیم. نتایج حاصل از وزن‌دهی معیار‌ها با استفاده از تکنیک Entropy  نشان داد معیار شیب با وزن ۰/۱۶۸۶۶۸، میدان دید با وزن ۰/۰۹۲۶۰۷، هیدرولوژی با وزن ۰/۰۹۲۴۷۸ و جاده با وزن ۰/۰۹۲۴۳۷ به ترتیب بیشترین وزن را در بین سایر معیارها به خود اختصاص داده‌اند. همچنین نتایج اولویت‌بندی معیار‌ها با تکنیک TOPSIS نیز نشان داد که به ترتیب معیار‌های زمین‌شناسی، شیب و ارتفاع از سطح دریا، اولویت بالاتری در قیاس با سایر معیارها دارند. بر اساس نتایج اولویت‌بندی معیار‌ها، لایه‌های اطلاعاتی هریک از معیارها در محیط نرم‌افزار GIS تهیه، روی‌هم‌گذاری و خروجی آنها به صورت نقشه پتانسیل طرح محیط‌زیست سری دو واز جهت توسعه پایدار اکوتوریسم در چهار طبقه بسیار نامناسب، نامناسب، مناسب و بسیار مناسب تهیه شد. نتایج حاصل از این ارزیابی نشان داد ۴۰ درصد از این سری در طبقه مناسب (۸۳۷/۶ هکتار)، ۳۰ درصد در طبقه بسیار مناسب (۶۲۸/۲ هکتار)، ۲۰ درصد در طبقه بسیار نامناسب (۴۱۸/۸ هکتار) و ۱۰ درصد در طبقه نامناسب (۲۰۹/۴ هکتار) قرار دارد. نتایج مطالعه بیانگر این موضوع است که طرح جنگل‌داری سری دو واز، پتانسیل کافی را برای ارائه خدمات اکوتوریسم دارد. </div> <div style="text-align: justify;">Ecotourism is a new trend in the tourism industry that introduces landscapes and beautiful scenery of nature as its attractions. Therefore, it is essential to consider importance of its role in environmental preservation to achieve a sustainable development. Forest management plan VAZ2 Series with an area of 2094 hectares and part of the watershed 49 in the north of Iran, plays an important role in this field with its rich ecotourism abilities and attractions. The purpose of this research is the priority of the criteria for determining the potential forest management plan VAZ2 Series for ecotourism sustainable development using multi-criteria decision-making techniques (Entropy and TOPSIS). In this study, Delphi group decision making method was used to determine the criteria for ecotourism sustainable development. Also, prioritization of the criteria was evaluated by using multi-criteria decision-making techniques Entropy and TOPSIS. Based on the results of Delphi questionnaires, 10 criteria were determined for ecotourism sustainable development of forest management plan VAZ2 Series. These criteria included slope, direction, elevation, soil logy, geology, road, typology, afforestation, view shed and hydrology. The results of weighting the criteria using the Entropy technique showed that slope with weight (0/168668), view shed with weight (0/092607), hydrology with weight (0/092478), road with weight (0.092437) have the highest weight among other criteria respectively. Also, the results of prioritization of the criteria using TOPSIS technique showed that geology, slope, and elevation, have higher priority compared to other criteria. Then, the layers were merged to creating plan VAZ2 Series ecological capability map. Finally, their outputs were prepared as capability maps in four classes including very inappropriate, inappropriate, appropriate and very suitable for ecological evaluation of VAZ2 Series. The results showed that 40% of this Series was in suitable class (837.6 ha), 30% in very suitable class (628.2 ha), 20% in very inadequate class (418.8 ha) and 10% is located on unsuitable class (209.4 ha). The results of this study indicated that the VAZ2 Series forestry plan has the potential to provide ecotourism services.</div> اکوتوریسم, روش دلفی, تصمیم‌گیری چندمعیاره, طرح جنگل‌داری سری دو واز, Entropy, TOPSIS Ecotourism, Delphi method, Multi-criteria Decision Making, Forest management plan VAZ2 Series, Topsis, Entropy 18 34 http://tr.richt.ir/browse.php?a_code=A-10-30-8&slc_lang=fa&sid=7 Fatemeh Mazdeh فاطمه مزده fateme.mazde@yahoo.com Yes Dept. of Remote Sensing and GIS, Haraz Institute of Higher Education, Amol, Iran گروه سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی، موسسه آموزش عالی هراز، آمل، ایران Karim Solimani کریم سلیمانی No Dept. of Rangeland Watershed Management, Faculty of Natural Resources, Sari University of Agricultural Sciences and Natural Resources, Sari, Iran گروه مرتع آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری ایران Sareh Hosseini ساره حسینی No Dept. of Forestry, Faculty of Natural Resources, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University, Sari, Iran گروه جنگل‌داری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ایران